Gerard Dummer: Weblog

donderdag, februari 18, 2010

Enquête voor opleider die zich bezig houden met ICT en onderwijs

Ik heb een enquête opgesteld voor opleiders die zich bezig houden met ICT en onderwijs. Bedoeling van deze enquête is om in beeld te krijgen hoe ICT op de verschillende Pabo's is geregeld en hoe opleiders hier tegen aan kijken. Resultaten van de enquete zullen worden meegenomen in de discussie rondom de kennisbasis van Pabo's. Zelf ben ik lid van de groep generieke kennisbasis waarin ICT ook is opgenomen.

Verder vind ik het belangrijk dat opleiders zelf ook een beeld krijgen van hoe ICT en onderwijs is georganiseerd op andere Pabo's. Welke overeenkomst en verschillen er zijn. Dit zorgt voor een verdere professionalisering van onszelf.

Het invullen van de enquête kost ongeveer een kwartier. De resultaten zal ik in ieder geval op mijn blog publiceren. Ook probeer ik de resultaten mee te nemen naar het VELON-congres waar ik op dinsdag 9 maart een workshop hou over het opleiden van leerkrachten van de toekomst voor de toekomst.

Via deze post hoop ik al een deel van de opleiders te bereiken. Met de vraag aan allen die dit lezen verder het te verspreiden onder opleiders die het niet op deze manier onder ogen komen.

Labels: ICT-competenties, kennisbasis ICT, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 18:09 1 reactie(s)|

dinsdag, december 29, 2009

Kinderen van de 21ste eeuw

Een filmpje over kinderen van de 21ste eeuw over de 21ste eeuw. Ben benieuwd wat de antwoorden van Nederlandse kinderen zouden zijn.

The decade according to 9-year-olds from allison louie-garcia on Vimeo.

Labels: kennisbasis ICT, Pabotool, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 22:33 0 reactie(s)|

zaterdag, mei 16, 2009

Society for Information Technology and Teacher Education

In een kort gesprek met een van de Zweedse opleiders afgelopen week viel de term SITE-conference. Vandaag maar eens gekeken en ik moet zeggen: voor opleiders (maar ook leerkrachten basisonderwijs) interessant materiaal moet ik zeggen. SITE staat zoals in kop al staat voor: Society for Information Technology and Teacher Education.

Volgend jaar april is de volgende conferentie. Of ik daar naar toe zou kunnen gaan durf ik niet te zeggen. Maar online zijn ze ook op verschillende manieren te volgen. ZO houden ze een blog bij. En naast een journal hebben ze ook een online journal. Interessant om te lezen moet ik zeggen.

Ik vond er ook een model waarin, zoals ze het zelf zeggen:

three main components of teachers’ knowledge: content, pedagogy, and technology. Equally important to the model are the interactions between and among these bodies of knowledge, represented as PCK, TCK (technological content knowledge), TPK (technological pedagogicalknowledge), and TPACK.

Oftewel: een leerkracht moet beschikken over Technologische kennis, pedagogische kennis en vakinhoudelijke kennis en dit kunnen combineren.

Ik denk dat ik blad nog vaker ga lezen.

Labels: ICT en onderwijs, lerarenopleiding, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 07:45 0 reactie(s)|

vrijdag, april 03, 2009

Geregistreerd lerarenopleider

Gisteren kreeg ik het bericht dat ik nu echt ben geregistreerd als lerarenopleider. Ik ben er ongeveer een jaar mee bezig geweest en het is me goed bevallen moet ik zeggen. Het was voor mij een mooie aanleiding verder te verdiepen en te professionaliseren.

Via deze plek daarom mijn dank aan iedereen (collega's, peer-coach, peer-beoordelaars en studenten) voor hun bijdrage aan deze registratie. Ik ben er blij mee.

Labels: hogeschool domstad, ICT-competenties, thema 3, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 09:56 4 reactie(s)|

dinsdag, februari 03, 2009

Verslag VELOV 2009

Afgelopen maandag en dinsdag ben ik samen met mijn collega's van Hogeschool Domstad naar het VELOV/VELON-congres in Gent geweest. Het thema van dit congres was Botsende verwachtingen? De lerarenopleider als bruggenhoofd bij verandering. Het was een boeiend congres waar ik voornamelijk via Twitter bericht van heb gedaan (zoals sommigen gemerkt zullen hebben:-)). Het was een druk bezet congres waardoor ik het gevoel had na de eerste dag al een paar dagen bezig te zijn geweest.

Het congres begon inhoudelijk met een presentatie van Piet van Avermaet, directeur Steunpunt diversiteit en leren. Hij gaf aan dat diversiteit een modebegrip is. En, vertaald in mijn eigen woorden, ook dreigt te verworden tot een containerbegrip. En als containerbegrip de kans bestaat dat niet duidelijk is hoe en wanneer je met diversiteit om moet gaan. Hij wil uitgaan van een inclusief tweesporenbeleid: diversiteit tussen mensen en groepen, diversiteit in mensen en groepen en achterstanden wegwerken. Meer informatie is op de website te vinden.

In de eerste parallelsessie ben ik geweest naar een papersessie door Petra Ponte met als titel Doel, vorm en inhoud van actieonderzoek: een pedagogische-didactische uitdaging VELON-werkgroep Onderzoek. In een artikel uit 2002 (VELON) schrijft zij hier ook al over.
In deze sessie kwam ook nog een ander onderzoek aan bod waarbij studenten met leerlingen gingen rekenen en dit gingen onderzoeken. Hierbij kwam ook het begrip Fermi-probleem aan de orde:

...a problem in which realistic estimation and order-of-magnitude calculation are essential.

Vond ik een leuke invalshoek moet ik zeggen. Ik ga kijken of ik dit soort problemen ook in mijn rekenopdrachten in Sketchup kan verwerken.

In de tweede parallelsessie ben ik naar een presentatie van Ton Kallenberg gegaan. Hij presenteerde het DNI: Diagnotisch Niveau Instrument. Een manier om modules te beoordelen op HBO-niveau. Erg interessant om hier naar te kijken.

's Middags was er een paneldiscussie met de staatssecretaris Marja van Bijsterveldt, Frank vandenbroucke en mensen uit het onderwijsveld over een drietal stellingen. De meest opvallende uitspraak kwam van de staatssecretataris dat we eigenlijk studenten te veel laten reflecteren en dat er meer aandacht zou moeten zijn voor kennisgebieden. Een beetje tegen het zere been aan van een deel van de opleiders denk ik.

In de derde sessie werd onder andere het onderwerp repetory grid procedure geïntroduceerd (George Kelly). En dit werd gekoppeld aan de term "bumpy moment". Deze vond ik zelf mooi passen in het rijtje: good practice en interesting practice. Ook mooi vond ik de manier waarop video werd gebruikt als reflectiemiddel. De student moest van de video-opnamen een storybord maken waarin de kern van de bumpy moment in beeld werd gebracht. Het gebruik maken van een storyboard zorgde ervoor dat het een afgebakend contextrijke informatiebron was geworden. Na aanleiding van het storyboard kon besproken worden hoe dit bumpy moment met andere handelingsalternatieven opgelost zou kunnen worden.

De dinsdag begon met een inspirerende keynote van Christopher Day die het had over "A passion for quality: Teachers who make a difference". Wat ik de mooiste uitspraak vond uit zijn keynote was: Wat willen we opleiden: soul engineers or service providers?

Hij omschreef de kwaliteiten van een goede leraar als volgt:

technical and personal competencies
care and achievement
identity
emotional understanding
hope and resilience

En over identity gaf hij aan dat dit bestaat uit drie componenten:personal, professional en situated. En dat elke drie invloed uitoefenen op de leraar en zijn functioneren.

Nog een quote van hem:

it's a hard life to be a teacher at your best

In de vierde parallelsessie op dinsdag was het lectoraat Kantelende Kennis aan de beurt. Wij behandelden het onderwerp De collectieve cyclus als bruggenhoofd tussen basisschool en opleiding. In een aparte post zal ik alle bijdragen van Hogeschool Domstad nog verder uiteenzetten.

Labels: velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 19:29 0 reactie(s)|

dinsdag, december 16, 2008

ICT en lesgeven en begeleiden

De afgelopen tijd ben ik bezig geweest met het maken van een verzameldocument voor studenten van de eerste fase van de Pabo. Dit verzameldocument gaat over ICT en lesgeven en begeleiden. De bedoeling van het stuk is dat studenten zien wat de mogelijkheden zijn van ICT-gebruik binnen een les. Dit stuk heb ik nu af en is hier te downloaden.

In het stuk ga ik in op de doelen je kunt stellen voor een les en hoe ICT hieraan een bijdrage kan leveren, hoe je een inleiding van de les kunt versterken door ICT te gebruiken, hoe je binnen verschillende leergebieden ICT kunt toepassen en welke toetsmogelijkheden ICT biedt.

Bij het tot stand komen van dit stuk heb ik feedback gevraagd aan mijn collega's op Hogeschool Domstad en van edubloggers. Ik wil iedereen hartelijk bedanken voor hun gegeven feedback. Adviezen heb ik zoveel mogelijk overgenomen. Wel heb ik keuzes gemaakt om een aantal zaken nog niet op te nemen. Zo vroeg André Mansen bijvoorbeeld waarom ik helemaal niet het digitale schoolbord had opgenomen. En vroeg Elke Das waarom ik zo weinig aandacht besteedde aan web 2.0.
Het werken met het digitale schoolbord ga ik behandelen in thema 4. Het volgende thema voor de studenten van de eerste fase. Dat staat in het teken van de organisatie. Daar vind ik het goed passen.
Met web 2.0 krijgen de studenten in de tweede fase nog meer te maken. Het zit er hier en daar al wel in maar in thema 6 komt het nog meer naar voren.

Ik ben benieuwd wat anderen van dit stuk vinden. Reacties zijn van harte welkom.

Labels: hogeschool domstad, thema 3, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 12:00 2 reactie(s)|

donderdag, oktober 23, 2008

ICT in de les integreren

In het kader van de zelfbeoordeling Professionele ontwikkeling en Registratie tot Opleider van de VELON heb ik de afgelopen tijd gewerkt aan het tweede deel van mijn portfolio. Zie voor eerdere berichten ook het label VELON zoals je dit onder dit bericht aantreft. Concreet houdt dit in dat ik bezig ben geweest met het samenstellen van een verzameldocument voor de studenten van het eerstjeaars. Dit document dient als achtergrondmateriaal dat hen voorbereid op de kennis- en casustoets van thema 3. Dat thema gaat over lesgeven en begeleiden.

Het verzameldocument is (als eerste versie) nu klaar. Ik moet er nog studievragen aan toevoegen. Voor het thema moeten dan alleen nog de lessen ontworpen worden.

Het document is te vinden op deze plek.
Hieronder de inhoudsopgave van het document.

inhoudsopgave - Upload a Document to Scribd

Het document is nog niet helemaal af. Feedback is van harte welkom. Missen jullie nog onderdelen? Zijn jullie het niet eens met de manier waarop sommige onderwerpen aan bod komen? Hoor het graag.

Labels: ICT-competenties, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 10:39 0 reactie(s)|

zondag, juli 13, 2008

Zoektocht

Voor het VELON zelfregistratietraject ben ik bezig met het schrijven van mijn portfolio. In dit portfolio laat ik zien dat ik bezig ben met het professionaliseren van mijzelf als opleider.
Ik heb er voor gekozen om me te richten op competentie 3 en om precies te zijn:

3.1 De lerarenopleider vertaalt nieuwe ontwikkelingen in het eigen deskundigheidsgebied en het onderwijs naar het opleidingsonderwijs
3.2 Creëert voor deelnemers een krachtige en inspirerende leeromgeving
3.4 De lerarenopleiding maakt de gehanteerde didactische aanpak inzichtelijk, reflecteert met de deelnemers op de didactisch keuzen en daagt hen uit tot het maken van eigen keuzen.

In het kader hiervan ben ik een verzameldocument aan het herschrijven. Dit verzameldocument is de onderligger voor thema 3. Thema 3 is een onderdeel van het eerstejaars programma van de studenten. Centraal in dit thema staat vakinhoudelijk en didactisch werken (Lesgeven en begeleiden).

In het verzameldocument leren de studenten hoe ze ICT in kunnen zetten binnen de les. De volgende onderdelen komen aan bod:

De doelen
De beginsituatie
Zorgen voor betrokkenheid
De organisatie
Inleiding op de les
De kern van de les
De afronding van de les.

Ik ben nu bij het onderdeel de kern van de les. Dit onderdeel behandel ik volgens het diamantmodel waarin de volgende aspecten aan de orde komen:

Samenwerken aan een opdracht (uit het oude model overgenomen)
Voorstellen van informatie aan anderen
Zelfstandig leren met behulp van ICT
Zoeken, verwerken en bewaren van informatie
Communiceren van informatie
Oefenen met behulp van ICT
Creatief vormgeven met behulp van ICT.

Bij het onderdeel zelfstandig werken aan informatie behandel ik onder ander de webwandeling. Bij de webwandeling ga ik in op drie aspecten:

het stellen van goede vragen
het aandragen van een bepaald thema en
het selecteren van geschikte internetbronnen

Bij dit laatste onderdeel (het selecteren van geschikte internetbronnen) ga ik in op media en functie. Ik ben nu bij het onderdeel functie gekomen. En ik probeer duidelijk te maken waarom studenten een bepaald medium zouden moeten kiezen om informatie zo goed mogelijk over te dragen. Ik vind dit een lastig onderwerp moet ik zeggen. Want dit is helemaal niet zo makkelijk te beantwoorden. Ik ben voor het beantwoorden van deze vraag al een tijdje bezig. Waar ik nu op uit kom zijn waarschijnlijk Romoszowski's Media Selection Wheel en Bates ACTIONS model. Voor ik deze modellen had gevonden had ik al de volgende redenen bedacht:

Zelf kan ik bedenken dat inzicht groter is naar mate de realiteit met een bepaald medium toeneemt. Zo zal de werking van een stoommachine duidelijker uitgelegd kunnen worden met behulp van een video of animatie dan met behulp van een tekst.
Ook kan de betrokkenheid bij een bepaald onderwerp toenemen als leerlingen een actievere rol kunnen spelen. Zo zal de betrokkenheid (denk ik) hoger zijn bij het gebruik van een applet waarbij leerlingen ontdekken wat lenzen betekenen voor de breking van licht dan het zien van een afbeelding hierover.
Ook hangt het naar mijn idee samen met de beschikbaarheid van informatiebronnen die voor handen zijn. Misschien is er wel een tekst over bijvoorbeeld De Romeinen maar geen video.
Ook het beginniveau van leerlingen speelt natuurlijk een rol. Zo zal een leerling uit groep 3 een video waarin een onderwerp in beeld en geluid wordt uitgelegd veel beter kunnen volgen dan een tekst over eenzelfde onderwerp.
Ook kan in bedenken dat leerlingen met leesproblemen liever zo weinig mogelijk tekst hebben (of tekst ondersteund door audio).
En voor leerlingen met een visuele handicap geldt natuurlijk dat video, applets en games weer minder geschikt zijn.

Maar ik weet dus nog niet of dit het helemaal al is. Op mijn zoektocht kwam ik ook langs de website van de Inira Ghandi National Open University. Ze hebben allerlei trainingsmaterialen online gezet. Dit boek over Media and Technology in distance education sprak me aan. Hierin wordt Bates model van mediaselectie uitgebreid behandeld. Bates doet dit met het ACTIONS-model. Een acroniem van de woorden Acces, Costs, Teaching and Learning, Interactivity and user-friendliness, Organisational issues, Novelty en Speed.

Het meest interessant vind ik Teaching and Learning waarover in de toelichting wordt gezegd:

The media selected should categorically conform to the achievementof specific teaching-learning objectives. Sometimes a single medium and sometimes a combination of media is required to achieve the objectives stipulated for the course or course unit. Of course, this decision will depend on whether media are used as supplementary, independent, complementary or in an integrated fashion.
As teachers and academics, we have our respective belief about how learning takes place. This may be based on one or more of these strands: behaviouristic, cognitive, humanistic, and constructivist. Our belief considerably influences our choice of technology as also the way that technology (or combination of technologies) is designed. In all our decisions, considerations of interaction, needs of individual learning style, and individual capacity to reflect shall hold the key. Therefore, design is the issue here. Bates writes: ‘Thus a well-designed lecture will teach better than a poorly design television programme, and vice versa’ (2005, p. 58).

Ben wel bang dat ik hier nog niet heel veel verder mee ben gekomen. De webwandeling die studenten moeten maken richt zich op kennisvragen en inzichtsvragen. Deze werkvorm past binnen een vrij leerkrachtgestuurd onderwijsprogramma.

Misschien dat dit boek me verder helpt: Education for a digital world. Daar zal ik me morgen op storten.

Labels: velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 19:12 1 reactie(s)|

dinsdag, april 08, 2008

Begrippen en feedbackvragen

Een paar jaar geleden zijn we begonnen met de invoering van het nieuwe curriculum. Regelmatig heb ik hier al over geschreven op deze blog. Aan de berichten gaf ik dan het label ICT-competenties mee. Ook heb ik verschillende verzameldocumenten samengesteld. Met deze documenten zijn studenten in staat om zelfstandig zich voor te bereiden op de kennistoets, casustoets en het assessmentdossier.
Aan deze documenten zal ik bij het herzien voor volgend jaar een aantal nieuwe onderdelen toevoegen. Dit zijn: een overzicht van belangrijke begrippen en een lijst met feedbackvragen.

Een overzicht van belangrijke begrippen helpt de student om zich goed voor te bereiden op de kennis- en casustoets. Feedbackvragen helpen de studenten zich voor te bereiden op het assessmentdossier.
Voor thema 3 (lesgeven en begeleiden) neem ik (waarschijnlijk) voor de volgende keer de volgende “begrippen” als overzicht op:

Samenwerken en ICT
Presenteren van informatie met behulp van ICT
Zelfstandig leren met behulp van ICT
Zoeken en verwerken met behulp van ICT
Communiceren met behulp van ICT
Oefenen met behulp van ICT
Creëren met behulp van ICT
Wiki
Webwandeling
Webwijsheid
Weblog
Game
Digitaal toetsen
ICT-integratie
Media
Mindmap
Mayer en de Cognitive Theory of Multimedia Learning
Internetgebruik
Seymour Papert en constructionisme
Marc Overmars en serious gaming
Google Earth
Beeldverhaal
Digitale video
Podcast

Deze lijst is nogal een bonte verzameling van verschillende grootheden. Daar komt nog verandering in. Ik stel deze lijst in de komende tijd bij. Ik ga deze verbeterslag namelijk ook inzetten voor mijn professionaliseringsplan voor het zelfregistratietraject van VELON. Studenten hebben van ons ook nog een feedbackformulier gekregen. Ook dit formulier zal in de volgende versie opgenomen worden van het verzameldocument.

Het embedden (wat ik wilde doen) leverde een probleem op. Vandaar een link naar het document op Scribd.

Labels: ICT-competenties, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 22:04 0 reactie(s)|

woensdag, april 02, 2008

VELON congres was negentiende eeuws

OK, vooruit misschien begin twintigste eeuws dan. Maar ik heb mij tijdens het VELON-congres toch echt verbaasd. Hoe kan het dat zo'n belangrijke club voor de lerarenopleiding zo weinig met de tijd meegaat? Ik heb op geen enkele manier gezien of gehoord waarop voor, tijdens of na het congres ingespeeld werd op de nieuwste ontwikkelingen. Waardoor het mogelijk zou zijn om van een congres echt een interactief en betrokken geheel te maken.
Dat begint al met de website waarop het congres is aangekondigd. Ik begreep dat het uiteindelijke programma pas een week van te voren op de site bekend werd gemaakt.
Op de site (onderdeel van de algemene VELON-site) vind je een statisch overzicht van de verschillende programma-onderdelen. Het is niet mogelijk om gemakkelijk je eigen programma samen te stellen. Laat staan dat je je eigen programma kunt downloaden in je eigen agenda.
Op het congres heb ik me ook over een aantal zaken verbaasd. Inhoudelijk bijvoorbeeld. Thema was kennis maken. Maar er is met geen woord gerept over onderwerpen zoals digitale (of zoals ik liever heb multimediale) portfolio's of over het zelf publiceren op internet en de vragen die dat met zich meebrengt.
De nadruk lag op onderzoek. Ook belangrijk want een eis vanuit het HBO-niveau. Maar de mogelijkheden die ICT hiervoor bood werden me ook niet duidelijk.
Als ik kijk naar de presentaties die ik heb bijgewoond (vooral de keynotes) moet ik zeggen dat ook hier niet direct alles uit de kast is gehaald om er een interactief boeiend geheel van te maken. Een keynote werd zelf gewoon helemaal voorgelezen. De bijbehorende PowerPoint stond er een beetje verloren bij.
Ook was ik volgens mij de enige op de mevrouw van de VELON na, die foto's maakte van de verschillende bijeenkomsten. Ik had het gevoel ook af en toe raar aangekeken te worden door mijn mede-lerarenopleiders. Waarom was ik zo aan het fotograferen? Waar was dat voor nodig? Om op mijn weblog te zetten natuurlijk. Maar volgens mij hebben weinig opleiders daar kaas van gegeten. Als ik google op velon 2008 zie ik alleen mijn eigen weblog voorbij komen en blijft het verder akelig stil. Daar kunnen ze in het MBO toch echt wat beter van.

VELON ga echt met je tijd mee en doe er wat aan! Zodat we straks niet in Gent weer naar een negentiende eeuws congres zitten te kijken.

Labels: velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 23:27 2 reactie(s)|

dinsdag, april 01, 2008

VELON congres 2008

Gisteren en vandaag was ik op het VELON-congres. VELON is de Vereniging voor Lerarenopleiders Nederland. Elk jaar organiseren ze een congres waarin lezingen, presentaties en workshops worden gehouden. Dit keer werden de dagen georganiseerd door de Utrechtse lerarenopleidingen, waaronder Hogeschool Domstad.

Er waren dan ook veel mensen van Hogeschool Domstad aanwezig. Bijna iedereen heeft een presentatie gegeven. Het was aardig om ook eens met collega's buiten het Centrum voor ICT-educatie op een congres aanwezig te zijn.

Ik heb deze dagen een aantal presentaties/workshops gevolgd. Ook was ik natuurlijk aanwezig bij de key-notes.

Presentaties

Ik heb drie sessies bijgewoond die gingen over het onderzoek in de opleiding. Een interessant onderwerp omdat dit echt een opkomend fenomeen is in de lerarenopleiding. Elke opleiding doet het toch net weer op een andere manier. De eerste sessie werd geleid door Anita Blonk van Fontys OSO. De titel van haar sessie luidde: Eigen thema als lerarenopleider: sterker in het begeleiden van onderzoek. Sterk aan deze sessie vond ik het idee dat een lerarenopleider zelf een thema vaststelt waarover onderzoek gedaan kan worden en dat studenten hier bij aansluiten. Een mooie manier om ook lerarenopleiders te verleiden tot het doen van onderzoek (zo zie ik het maar). Meer info over haar sessie is hier te vinden.

De tweede sessie over onderzoek werd verzorgd door Rianne van Kemenade - De Pooter (Fontys Eindhoven) met als titel Standaarden en criteria voor HBO-onderzoek: voor studenten en lerarenopleiders. Heel aardig bij haar om te zien welke standaarden ze hebben:

De volgende standaarden zijn vastgesteld:
1. De student heeft een onderzoekende houding.
2. De student weet hoe hij onderzoeksresultaten kan toepassen in de eigen praktijk.
3. De student kan praktijkgericht onderzoek opzetten, uitvoeren en rapporteren.

En hoe hier aan gewerkt wordt. Uitgangspunt hierbij is dat de studenten onderzoekservaring opdoen. Meer info over deze sessie is hier te vinden.

De derde sessie over onderzoek doen werd verzorgd door Pabo Almere. Zij hebben het onderzoek opgenomen in een onderdeel van het programma, genaamd prestaties. Zij presenteerden de onderzoekscyclus zoals zij die hanteerden. Ook hun presentatie was hier aan opgehangen:

Ontwerpen
Operationaliseren
Waarderen
Resultaten communiceren
Reflecteren.

Op Pabo Almere is nu nog geen lectoraat maar zal dat binnenkort wel komen. De onderzoeksopdrachten waren heel duidelijk: een observatie, onderzoek met enquete en onderzoek met LVS analyse en onderzoek en scriptie.
Een punt van aandacht vond ik nog de mate waarop het onderzoek in de opleiding is geïntegreerd. Nu staat het er naar mijn idee aardig los van en is maar een deel van de docenten (de onderzoeksdocenten) erbij betrokken.

Keynotes
Naast de sessies was ik ook aanwezig bij de keynotes. De inhoud van de keynotes was erg interessant. Sommige werden wel iets beter voor het voetlicht gebracht dan andere.

De eerste keynote werd verzorgd door Robert Jan Simons. Hij ging onder andere in op een aantal trajecten die binnen het IVLOS lopen. Interssant was het traject waarin verschillende fasen in de loopbaan voor docenten werden onderscheiden. Zo hebben ze voor vijftigplussers het Nestoraat geïntroduceerd. Waarbij het de bedoeling is dat oudere leerkrachten een coachende rol voor jongere leerkrachten vormen.

De tweede keynote werd verzorgd door Joke Snippe van Hogeschool INHOLLAND. Zij deed verslag van het onderwerp "Rekenen en taal als uitdagingen voor de kwaliteit van lerarenopleidingen". Ze heeft een model gepresenteerd waarin de fundamentele niveaus en streefniveaus van het taalonderwijs zouden vastgelegd moeten worden.

De derde keynote werd verzorgd door Marc Vermeulen, hoogleraar onderwijssociologie. Hij stelde in zijn presentatie een aantal interessante thema's aan de orde. Zo ging hij in op het onderwijs als een sector met een groot afbreukrisico. Hij noemde het onderwijs een sector in de frontlinie van de publieke dienstverlening. Waarbij eigenlijk geen fouten gemaakt mochten worden. En op het moment dat dit gebeurt daarvoor direct grote publieke en politieke belangstelling is.
In de rest van zijn verhaal ging hij in op het onderwerp Publieke Waarde waarbij hij in een model de Publieke waarde in een driehoek presenteerde. Op de drie hoeken stonden de onderwerpen: substantiële logica: waarden, personeel en mandaat/ licensie. Hij gaf hierbij aan dat deze drie elkaar beïnvloeden. Daarna is hij ingegaan op het speelveld van de lerarenopleiders, de 5 committments (leerling/student, professie, levensbeschouwing en identiteit, school/opleiding en uitvoerende van de onderwijswet). Tenslotte had hij het ook over de vier logica's die botsen en waarin leerkrachten (maar ook politiemensen en mensen uit de zorg) keuzes moeten maken: institutionele logica botsend met situationele logica. En instrumentele logica botsend met culturele logica.

De Hogeschool Domstad bijdragen
Dit VELON-congres hebben ook collega's sessies verzorgd. Dat waren een aantal van mijn ICT-collega's maar ook de andere collega's. Hieronder de titels van hun bijdragen:
Academische basisscholen zoeken lerende lerarenopleiding (link)
Onderzoek van studenten als bijdrage aan schoolontwikkeling. Hoe kan deze win-win situatie zo optimaal mogelijk begeleid worden? (link)
De ontwikkeling van professionele vakkennis op de pabo (link)
‘Kennisobjecten, samen kennis-maken’ op weg naar een ‘deelbare’ kennisbasis (link)
Kennis borgen en kennis integreren (link)
Opleiding, student en werkveld maken kennis met elkaar. (link)

Deze laatste sessie is samen verzorgd met de leerkracht (Ine Verheyen) van basisschool De Klimop uit Nieuwegein en de studenten die daar stage lopen (Manon Beuker en Sandra de Jong).

De foto's van de sessies volgen nog. Flickr heeft wat problemen vanavond volgens mij.

Labels: hogeschool domstad, velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 20:35 0 reactie(s)|

maandag, oktober 01, 2007

Nieuwe opleiding

Woensdag begin ik met een nieuwe opleiding: traject (zelf)beoordeling en registratie Stichting Lerarenopleiders (SRL). Dit is een traject waarbij ik me straks echt lerarenopleider mag noemen. Het traject is een opleiding van VELON (Vereniging Lerarenopleiders Nederland).

Een collega van mij, Jan Voorbij, heeft het traject ook gevolgd en heeft dit met een mooi portfolio afgesloten. De titel van dit portfolio luidt: "How you teach IS the message". In gesprekken met Jan begreep ik dat hij voor deze titel had gekozen om de volgende reden: in zijn lesgeven merkte hij dat studenten het adagium "teach as you preach" niet oppakten. Deze leus is een veelgehoorde slogan waarmee bedoeld wordt dat je les moet geven op de manier zoals jij wilt dat studenten zelf les zouden moeten geven.

Jan gaf aan dat dit niet genoeg was. Dat met deze manier van werken studenten de punten die hij belangrijk vond niet direct oppakten.

Specifiek is Jan ingegaan op de volgende doelen:

1) "Het verkrijgen van inzicht in de wijze waarop ik mij als lerarenopleider heb ontwikkeld (afgezet tegen wat over de ontwikkeling van lerarenopleiders bekend is in de literatuur) en te ontdekken in welke fase van de ontwikkeling ik mij bevind en te bepalen welke koers ik voor mijn verder ontwikkeling wil kiezen"

2) "Versterking van mijn kwaliteiten als lerarenopleider door vergroting van mijn opleidingsdidactisch repertoire in het algemeen en het leren congruent opleiden in het bijzonder"

In zijn portfolio beschrijft Jan op welke manier hij zich ontwikkeld heeft tot lerarenopleider. Hij haalt hierbij ontwikkelingen uit de theorie aan waarin wordt aangegeven hoe dit proces zich in de breedte ontwikkeld.

Een van de conclusies naar aanleiding van deze verkenning luidt:

2. Lerarenopleiders hebben de taak de student te helpen ontdekken welke denkprocessen en welke waarden achter hun onderwijsproces schuilgaan, rekening houdend met noties die studenten over opvoeding en onderwijs hebben geïnternaliseerd als zij met de opleiding.

In het tweede hoofdstuk gaat Jan in op het onderwerp congruent opleiden (als ideaal?). Jan haalt Swennen (2004) aan met de volgende definitie over congruent opleiden:

"het didactisch handelen van de lerarenopleider is in overeenstemming met het didactisch handelen dat hij/zij wil bevorderen bij (aanstaande) leraren.

Dit gaat verder dan modelen waarbij teach as you preach het uitgangspunt is. "Modelen wint pas echt aan waarde als dit wordt voorzien van metacommentaar door de opleider op zijn voorbeeldgedrag. "Teach as you preach" wordt dan "How you teach IS the message" (Russell) en wint aan kracht".

Naast modelen betekent het dat je ook moet expliciteren (toelichten van onderwijsgedrag) en legitimeren (studenten kennis laten maken met de theorie waarop het modelen is gebaseerd van de opleider).

Congruent opleiden definieert Jan daarom als volgt:

"Er is sprake van congruent opleiden als het didactisch handelen van de lerarenopleider in overeenstemming is met het didactisch handelen dat hij/ zij wil bevorderen bij (aanstaande) leraren. Door het bewust voordoen (modelen) van gewenst onderwijsgedrag èn het geven van metacommentaar daarop door de didactische aanpak van de opleider te expliciteren en te legitimeren".

In mijn eigen professionaliseringtraject wil ik me vooral toeleggen op het nog beter vormgeven van het opleidingsonderwijs in relatie met het didactisch ICT-gebruik op de basisschool. Op welke manier kun je studenten het beste voorbereiden op het gebruik van ICT in de basisschool? Welke kennis, vaardigheden en attitudes heeft de student hiervoor nodig? Nu houd ik me hier al een tijd mee bezig maar lijkt het me fijn om dit in het kader van dit traject nog verder uit te diepen. Ik ben benieuwd welke kant dit op zal gaan.

Met het volgen van deze opleiding ben ik ook direct lid geworden van de VELON. De VELON geeft elk kwartaal een tijdschrift uit, onlangs omgedoopt tot Tijdschrift voor lerarenopleiders". De oude jaargangen zijn ook online te vinden. Daar heb ik even in gebladerd om te kijken wat er op het gebied van ICT langs is gekomen. In 6 jaar tijd zijn er in totaal 6 artikelen verschenen die gaan over het gebruik van ICT. De direct links zijn:

http://www.velon.nl/uploads/kennisbank/document_210.pdf
http://www.velon.nl/uploads/kennisbank/document_199.pdf
http://www.velon.nl/uploads/kennisbank/document_197.pdf
http://www.velon.nl/uploads/kennisbank/document_77.pdf
http://www.velon.nl/uploads/kennisbank/document_76.pdf
http://www.velon.nl/uploads/kennisbank/document_104.pdf

Interessante artikelen die zeker de moeite waard zijn om te lezen. Ik kom er misschien nog een keer op terug. Over het vervolg van de opleiding zal ik hier zeker nog wel eens schrijven. Al was het alleen maar om mezelf duidelijk te maken welke ontwikkelingen plaatsvinden.

Labels: velon

permalink| geplaatst door Gerard Dummer:| 22:15 0 reactie(s)|

Over mij

Op deze weblog lees je over Onderwijs en ICT. Als docent ICT op de Hogeschool Domstad ben ik vooral geïnteresseerd in de mogelijkheden van ICT in het basisonderwijs en op de Pabo.